او را نافرماني‌ كنند.
 
سوره حشر آيه  8
‏متن آيه : ‏
‏ لِلْفُقَرَاء الْمُهَاجِرِينَ الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِن دِيارِهِمْ وَأَمْوَالِهِمْ يَبْتَغُونَ فَضْلاً مِّنَ اللَّهِ وَرِضْوَاناً وَيَنصُرُونَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ أُوْلَئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
بعد از بيان‌ اجمالي‌ مصارف‌ فيء‌، خداوند متعال‌ حال‌ فقرايي‌ را كه‌ مستحق‌ اين‌ اموال‌ هستند به‌ تفصيل‌ بيان‌ داشته‌ مي‌فرمايد: «براي‌ فقيران‌ مهاجرين‌ است» يعني: اموال‌ في‌ء از آن‌ چهار گروه‌ ياد شده‌، يعني‌ ـ ذوي‌ القربي‌، يتيمان‌، مساكين‌ و ابن‌ السبيل‌ ـ است‌ كه‌ ايشان‌ فقراي‌ مهاجرين‌اند «كساني‌ كه‌ از ديار و اموال‌ خود بيرون‌ رانده‌ شده‌اند» يعني: كساني‌ كه‌ به‌ بيرون‌ آمدن‌ از مكه‌ ناچار ساخته ‌شده‌اند و اموالشان‌ نيز به‌ غارت‌ مشركان‌ رفته‌ است‌ «فضل‌ و خشنودي‌ پروردگار خويش‌ را مي‌طلبند» با روزي ‌يافتن‌ در دنيا و كسب‌ رضاي‌ حق‌ تعالي‌ در آخرت‌ «و خدا و پيامبرش‌ را نصرت‌ مي‌دهند» با جهاد عليه‌ كفار «اين‌ گروه‌، ايشانند صادقان» در ايمان‌ و تقوي‌ و جهاد خويش‌ و اين‌ گروه‌اند كه‌ در راستي‌ و راستگويي‌ پايدارند زيرا اينان‌ سخن‌ خويش‌ را با عمل‌ راست‌ گردانيده‌ و ايمان‌ و عمل‌ را با هم‌ جمع ‌كرده‌اند.
	سوره حشر آيه  9
‏متن آيه : ‏
‏ وَالَّذِينَ تَبَوَّؤُوا الدَّارَ وَالْإِيمَانَ مِن قَبْلِهِمْ يُحِبُّونَ مَنْ هَاجَرَ إِلَيْهِمْ وَلَا يَجِدُونَ فِي صُدُورِهِمْ حَاجَةً مِّمَّا أُوتُوا وَيُؤْثِرُونَ عَلَى أَنفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌ وَمَن يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
سپس‌ حق‌ تعالي‌ به‌ مدح‌ و ستايش‌ انصار پرداخته‌ و فضل‌ و شرفشان‌ را اين‌گونه ‌روشن‌ مي‌سازد: «و كساني‌ كه‌ پيش‌ از مهاجران‌ به‌ دار جاي‌ گرفته‌ و در ايمان‌ جاي‌ پيدا كرده‌اند» يعني: انصاري‌ كه‌ ساكن‌ مدينه‌ بوده‌ و پايبند ايمان‌ شده‌اند؛ «كساني‌ را كه ‌به‌سوي‌ ايشان‌ هجرت‌ كرده‌اند دوست‌ مي‌دارند» از اين‌ روي‌ به‌ مهاجران‌ احسان‌ كرده‌ و ايشان‌ را در اموال‌ و مسكنهاي‌ خويش‌ شريك‌ ساختند و حتي‌ بسياري‌ از ايشان‌ كه‌ بيش‌ از يك‌ زن‌ داشتند، به‌ مهاجران‌ پيشنهاد دادند كه‌ حاضرند زنان‌ خود را طلاق‌ دهند تا ايشان‌ بعد از سپري ‌شدن‌ عده‌شان‌ با آنها ازدواج‌ نمايند . مراد از دار؛ دار هجرت‌ است‌ كه‌ انصار قبل‌ از مهاجران‌ در آن‌ ساكن‌ بودند و در آن‌ به‌ خدا و رسولش‌ ايمان‌ آوردند «و نسبت‌ به‌ آنچه‌ كه‌ به‌ ايشان‌ داده‌ شده‌ است» يعني: نسبت‌ به‌ آنچه‌ كه‌ به‌ مهاجران‌ از اموال‌ في‌ء داده‌ شده‌ است‌ نه‌ به‌ ايشان‌؛ «در سينه‌هاي‌ خود حاجتي‌ نمي‌يابند» يعني: انصار مدينه‌ از دادن‌ اموال‌ في‌ء به‌ مهاجران ‌در سينه‌هاي‌ خود حسد، يا غيظ، يا اندوه‌ و درد و كينه‌اي‌ كه‌ موجب‌ ناراحتي‌ قلب‌ شود، نمي‌يابند بلكه‌ دلهايشان‌ بدان‌ گوارا و خاطرهايشان‌ بدان‌ خشنود است‌. شايان ‌ذكر است‌ كه‌ مهاجران‌ در خانه‌هاي‌ انصار به ‌سر مي‌بردند پس‌ چون‌ رسول‌ اكرم‌ ص اموال‌ بني‌نضير را به‌ غنيمت‌ گرفتند، انصار را فراخواند و از ايشان‌ در قبال‌ احسان‌ و ايثاري‌ كه‌ نسبت‌ به‌ مهاجران‌ كرده‌اند ـ از فرود آوردن‌ و پذيرفتن‌ ايشان‌ در منازل ‌خويش‌ و شريك‌ كردن‌ ايشان‌ در اموال‌ خويش‌ ـ تشكر و سپاسگزاري‌ كردند، سپس‌ فرمودند: «اگر دوست‌ داريد، آنچه‌ را كه‌ خداوند(ج) بر من‌ از اموال ‌بني‌نضير سرازير كرده‌ است‌ در ميان‌ شما و مهاجران‌ تقسيم‌ مي‌كنم‌ و مهاجران ‌همچنان‌ در منازلتان‌ ساكن‌ و در اموالتان‌ با شما مشاركت‌ داشته‌ باشند و اگر هم ‌دوست‌ داريد اين‌ اموال‌ في‌ء رابه‌ مهاجران‌ بدهم‌ و ايشان‌ در قبال‌ اين‌ از خانه‌هايتان ‌بيرون‌ آيند». پس‌ انصار به‌ تقسيم‌ كردن‌ آن‌ اموال‌ در ميان‌ مهاجران‌ راضي‌ شدند و دلهايشان‌ بدان‌ گوارا و خشنود شد. «و ديگران‌ را بر خود بر مي‌گزينند» يعني: انصار مهاجران‌ را در بهره‌هاي‌ دنيا بر خود مقدم‌ مي‌گردانند. يؤثرون: از ايثار است‌؛ و آن‌ عبارت‌ از مقدم‌ داشتن‌ مصلحت‌ ديگران‌ بر مصلحت‌ خويش‌ در روي‌گرداني‌ از دنيا است‌. آري‌! انصار مهاجران‌ را در بهره‌هاي‌ دنيا بر خود مقدم‌ مي‌گردانند؛ «ولو خود نيازمندي‌ داشته‌ باشند» خصاصه: نيازمندي‌ و فقر است‌ «وهر كس‌ از آزمندي‌ نفس‌ خويش‌ نگاهداشته‌ شد پس‌ آن‌ گروه‌ ايشانند رستگاران» يعني: خداوند(ج) هر كس‌ را از حرص‌ و بخل‌ نفسش‌ در امان‌ داشت‌ و در نتيجه‌، او آنچه‌ را كه‌ شرع‌ شريف‌ بر او از زكات‌ و حقوق‌ ديگر واجب‌ گردانيده‌ است‌ ادا كرد پس‌ يقينا كه‌ به‌ ثنا و ستايش‌ عاجل‌ و ثواب‌ و پاداش‌ آينده‌ نايل‌ شده‌ است‌ اما كساني‌ كه‌ به‌ اموال‌ خويش‌ بخل‌ مي‌ورزند و نفسهايشان‌ بدان‌ آزمند شده‌ است‌، از رستگاران‌ نيستند. شح: بخل‌ همراه‌ با حرص‌ و آزمندي‌ است‌. علما گفته‌اند: بخيل ‌آن‌ است‌ كه‌ نه‌ خود مي‌خورد و نه‌ به‌ ديگران‌ مي‌خوراند و در مقابل‌، سخي: كسي ‌است‌ كه‌ هم‌ خود مي‌خورد و هم‌ به‌ ديگران‌ مي‌خوراند. اما جواد: كسي‌ است‌ كه‌ خود نمي‌خورد ولي‌ به‌ ديگران‌ مي‌خوراند، كه‌ انصار مدينه‌ از ايشان‌ بودند.
ملاحظه‌ مي‌كنيم‌ كه‌ خداي‌ عزوجل‌ در اين‌ دو آيه‌ هر يك‌ از مهاجرين‌ و انصار را به‌ شش‌ وصف‌ موصوف‌ ساخت‌، كه‌ اوصاف‌ مهاجرين‌ عبارت‌ است‌ از:
1 ـ ايشان‌ فقيرند.
2 ـ ايشان‌ مهاجراند.
3 ـ ايشان‌ از ديار و اموال‌ خود بيرون‌ رانده‌ شده‌اند.
4 ـ ايشان‌ طالب‌ فضل‌ و خشنودي‌ الهي‌اند.
5 ـ ايشان‌ خدا و رسولش‌ را ياري‌ مي‌دهند.
6 ـ ايشان‌ در دين‌ خود صادق‌اند، از آن‌ رو كه‌ در راه‌ آن‌ همه‌ گونه‌ سختي‌ را تحمل‌ مي‌كنند.
اما اوصاف‌ انصار عبارت‌ است‌ از:
1 ـ ايشان‌ ايمان‌ و اخلاصي‌ جاي‌ افتاده‌ و راسخ‌ دارند.
2 ـ ايشان‌ با مهاجران‌ محبتي‌ خالصانه‌ مي‌ورزند.
3 ـ ايشان‌ به‌ سبب‌ اموال‌ في‌ء كه‌ به‌ مهاجران‌ داده‌ شده‌ است‌، هيچ‌ حسد و درد و كينه‌اي‌ را در نهاد خود احساس‌ نمي‌كنند.
4 ـ ايشان‌ ديگران‌ را بر خود بر مي‌گزينند، هرچند خود نيازمند باشند.
5 ـ خداوند متعال‌ ايشان‌ را از بيماري‌ آزمندي‌ حفظ كرده‌ است‌.
6 ـ ايشان‌ به‌ آنچه‌ كه‌ خواسته‌اند نايل‌ و رستگار مي‌شوند.
امام‌ مالك: با همين‌ آيه‌ به‌ تفضيل‌ مدينه‌ بر غير آن‌ از سرزمين‌ها استدلال‌ كرده‌ وگفته‌ است: مدينه‌ خود به‌ استقبال‌ ايمان‌ و هجرت‌ رفت‌ در حالي‌ كه‌ غير آن‌ از شهرها با شمشير فتح‌ شد.
بخاري‌ در بيان‌ سبب‌ نزول‌ اين‌ 