ِ إِنَّ قَوْمِي اتَّخَذُوا هَذَا الْقُرْآنَ مَهْجُوراً ‏)[الفرقان: 30] (گفت پیغمبر: ای پرودرگار من! قوم من به حقیقت این قرآن را ترک گفته اند). همین فریاد امروز تازه شده است.
خداوند بصیرتی به مسلمانان بدهد که نسبت به قرآن تا این حد بی‌وفایی نکنند و بدانند که دین اسلام دین عمل است، چنانکه فرمود ص: (وَمَنْ بَطَّأَ بِهِ عَمَلُهُ لَمْ يُسْرِعْ بِهِ نَسَبُهُ).
در این حدیث است که حضرت رسول به آل بیت خود فرمود: (إن أوليائي منكم المتقون) در حقیقت دوستان من از بین شما پرهیزگاران هستند، تنها نسبت به آل بیت کافی نیست، باید پرهیزگاری با آن همراه باشد.
در روایت اما احمد و حاکم: (إن أولي الناس بي المتقون) محققاً نزدیکترین مردم به من پرهیزگارانند. و فرمود: (إئتوني بأعمالكم لا تأتوني بأنسابكم) کردارهای خود را با خود به نزد من آرید، نسب های خود را به نزد من می‌آورید. در حدیث صحیح بخاری و مسلم آمده که (إن وليي الله تعالي وصالحوا المؤمنين) دوستان من خدای تعالی و صاحبان مؤمنان است، هرگاه شرف نسب و شرف عمل همراه باشد، مایه شایستگی است. اما نسب بدون عمل ارزشی نخواهد داشت، و عاقل کسی است که فرموده پیغمبر را چراغ راه قرار دهد و عمل را مایه رضای خدا و بر طریق محمد مصطفی ص قرار دهد.
(این حدیث در صحیح مسلم به همین لفظ ثابت است).
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:117.txt">متن حديث وترجمه</a><a class="text" href="w:text:118.txt">شرح حديث</a></body></html>حدیث سی و هفتم
عن ابنِ عبَّاسٍ رَضِي اللهُ عَنْهُما، عَنْ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيما يَرْويهِ عَنْ ربِّهِ تَبَارَكَ وتَعالى قالَ:
(إِنَّ اللهَ كَتَبَ الْحَسَنَاتِ وَالسَّيِّئَاتِ، ثُمَّ بَيَّنَ ذَلِكَ؛ فَمَنْ هَمَّ بِحَسَنةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبَهَا الله عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً، وَإِنْ هَمَّ بِهَا فَعَمِلَهَا كَتَبَهَا اللهُ عِنْدَهُ عَشْرَ حَسَنَاتٍ إِلَى سَبْعِمِائَةِ ضِعْفٍ إِلَى أَضْعَافٍ كَثِيرَةٍ، وَإِنْ هَمَّ بِسَيِّئَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْها كَتَبَهَا اللهُ عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً، وَإِنْ هَمَّ بِهَا فَعَمِلَهَا كَتَبَهَا اللهُ سَيِّئَةً وَاحِدَةً). فَنظُر يا أخي، وفقنا الله وإيّاك إلى عظيمِ لطفِ اللهِ تعالي وتأمّلْ هذهِ الألفاظَ وقولهُ (عندهُ) إشارةٌ إلى الإعتناءِ بِها وقوله (كاملة) للتأكيد وشدة الاعتناء بها وقال في السيّئة التى همَّ بها ثُمَّ تركها: كتبَها الله عندهُ حسنةً كاملةً فأكدها بِكاملةٍ وإن عملها كتبها سيِّئة واحدة، فأكد تقليلها بِواحدةٍ ولم يؤكدها بِكامِلةٍ فللهِ الحمدُ والمنّةُ سبحانه لا نُحصي ثناء عَليه، وبالله التوفيق.
(رواهُ البخاريُّ ومسلمٌ في صحيحيهما بهذهِ الحروفِ)

ترجمه حديث:
عبدالله بن عباس (رض) از رسول الله ص و او از پروردگار تبارک و تعالی روایت می کند که فرمود: خدا خوبی‌ها و بدی‌ها را نوشته است، پس از آن این عبارت را توضیح داد، پس کسی که قصد خوبی کند و آن را انجام ندهد، خدای تعالی نزد خودش آن را یک خوبی کامل می‌نویسد، و اگر قصد خوبی کرد و آن را انجام داد، خدای تعالی نزد خودش ده خوبی تا هفتصد برابر تا چند برابر بسیار برای او می‌نویسد، و اگر قصد بدی کرد و آن را انجام نداد، آن را خدای تعالی نزد خودش یک خوبی کامل می‌نویسد، و اگر قصد بدی کرد و آن را انجام داد، خدای تعالی آن را یک بدی می‌نویسد. این حدیث را بخاری و مسلم در صحیح خود به همین لفظ روایت نمودند.
پس بنگر ای برادرم! خدای تعالی ما و شما را به سوی لطف عظیم خود توفیق دهد، و خوب در این لفظ‌ها تأمل کن و فرموده اش (می‌نویسد نزد خودش) اشاره است به اهمیت آن و فرموده اش (حَسَنَةً كَامِلَةً) لفظ کامله برای تقویت و تأکید عبارت و بسیاری اهمیت آن است، و در باره کار بدی که قصد کند ولی آن را انجام ندهد، فرمود: خدای تعالی نزد خود یک خوبی کامل می‌نویسد و خوبی را به کلمه کامل مورد تأکید قرار داد، و اگر بدی را انجام دهد، آن را یک بدی می‌نویسد و کم‌گرفتن بدی به یک را محقق ساخت و بدی را به کلمه «کامل» مؤکد نفرمود، پس خدا را حمد و منت است سبحانه و تعالی که ستایش او را نمی‌توانیم برشماریم و توفیق و کامیابی در طاعت‌ها به یاری خدای تواناست.

شرح حديث:
در این حدیث پیامبر بهترین مژده نهفته است، هر حدیث که رسول الله ص از پروردگار تعالی روایت نمود، آن را حدیث «قدسی» می‌نامند، خدای متعال خوبی و بدی را نوشت، منتهی با این تفاوت که قصد خوبی‌کردن اگرچه عملاً انجام نگیرد، به یک حسنه نوشته می‌شود، و اگر قصد بدی شود و عملاً انجام نگیرد، بدی نوشته نمی‌شود، اگر شخص خوبی را عملاً انجام بدهد، حسنه‌ای برایش نوشته می‌شود، اما اگر بدی را عملاً انجام داد، یک بدی نوشته می‌شود.
در قرآن آمده است: ﴿ ‏ مَن جَاء بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا )[الأنعام: 160] (هرکس خوبی کند ده برابر آن ثواب دارد). ﴿ وَمَن جَاء بِالسَّيِّئَةِ فَلاَ يُجْزَى إِلاَّ مِثْلَهَا )[الأنعام: 160] (و هرکس بدی کند، جزاء داده نمی‌شود مگر برابر آن). یعنی یک بدی یک بدی حساب می‌شود و عقوبت یک بدی دارد، و یک خوبی ده خوبی نوشته می‌شود و ثواب ده خوبی دارد، البته خوبی به ده برابر ثواب‌دادن حداقل ثواب است.
در آیة 261 سورة بقره خداوند فرموده است: ﴿ ‏ مَّثَلُ الَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنبُلَةٍ مِّئَةُ حَبَّةٍ وَاللّهُ يُضَاعِفُ لِمَن يَشَاءُ ((مثال ثواب مردمی که مال‌هایشان را در راه خدا انفاق می‌کنند، مانند یک دانه گندمی است که کاشته شود و بروید و هفت خوشه برآورد و در هر خوشه یک صد دانه باشد که در این حال یک دانه به هفتصد دانه و یک عمل خیر به هفتصد برابر ثواب پاداش داده می‌شود و خداوند برای هرکس بخواهد چندین برابر می‌افزاید).
وقتی که این آیه نازل شد، رسول الله گفت: پروردگارا! ثواب امت مرا بیفزای، و این آیه نازل شد: ﴿ ‏ مَّن ذَا الَّذِي يُقْرِضُ اللّهَ قَرْضاً حَسَناً فَيُضَاعِفَهُ لَهُ أَضْعَافاً كَثِيرَةً ﴾. [البقرة: 245] (کیست که آن قرض نیکویی به خدا بدهد( به این که در آن ریا نباشد و از مال حرام نباشد) تا خدا چندین برابر به او پاداش بدهد و آن را برایش زیاد کند). (مالی که خدا عطا فرموده به قرض بخواهد و میلیون‌ها برابر پس دهد).
دیوانه است بنده‌ای که چنین قرضی را ندهد و با مردنش مال را از دست بدهد، نه چند برابرش را بیابد و نه عوض آن. وقتی که این آیه نازل شد، حضرت رسول الله فرمود: پروردگارا! ثواب امتم را بیفزای، و این آیه نازل شد: ﴿ إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُم بِغَيْرِ حِسَابٍ ‏ ﴾. [الزمر: 10] (شکیبان ثواب‌شان را بدون حساب می‌گیرند و به تمامی به آنها داده می‌شود).
این حدیث در صحیح ابن حبان است، امام احمد از ابوهریره روایت کرد که رسول الله ص فرمود: خداوند پ